డిజిటల్ మోసాల బాధితులకు RBI బంపర్ ఆఫర్..రూ.25 వేల వరకు నష్టపరిహారం

డిజిటల్ బ్యాంకింగ్ మోసాల బారిన పడే సామాన్యులకు ఊరటనిస్తూ రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) ఒక కీలకమైన నష్టపరిహార ముసాయిదాను ప్రతిపాదించింది. దీని ప్రకారం, చిన్న తరహా డిజిటల్ మోసాలకు గురైన బాధితులు తాము కోల్పోయిన మొత్తంలో 85 శాతం వరకు లేదా గరిష్టంగా ₹25,000 వరకు పరిహారంగా పొందవచ్చు. అయితే, ఒక వ్యక్తి తన జీవితకాలంలో ఒక్కసారి మాత్రమే ఈ ప్రయోజనాన్ని పొందే అవకాశం ఉంటుంది. ఈ నిబంధనలు జూలై 1, 2026 నుండి అమలులోకి వచ్చే ఎలక్ట్రానిక్ లావాదేవీలకు వర్తిస్తాయి.

పరిహారం పొందాలంటే బాధితులు మోసం జరిగిన ఐదు రోజులలోపు బ్యాంకుకు మరియు నేషనల్ సైబర్ క్రైమ్ పోర్టల్ లేదా హెల్ప్‌లైన్ (1930) కు ఫిర్యాదు చేయాలి. ₹29,412 లోపు నష్టాలకు 85 శాతం పరిహారం లభిస్తుంది. ఇందులో RBI 65 శాతం వాటా భరిస్తే, కస్టమర్ బ్యాంక్ మరియు లబ్ధిదారుని బ్యాంక్ చెరో 10 శాతం భరిస్తాయి. ఒకవేళ నష్టం ₹29,412 నుండి ₹50,000 మధ్య ఉంటే, పరిహారం ₹25,000 కు పరిమితం అవుతుంది. బ్యాంకులు దరఖాస్తు అందిన ఐదు రోజుల్లోనే ఈ మొత్తాన్ని కస్టమర్ ఖాతాలో జమ చేయాల్సి ఉంటుంది.

బ్యాంకు నిర్లక్ష్యం వల్ల లేదా మూడవ పక్షాల (పేమెంట్ గేట్‌వేలు వంటివి) తప్పిదాల వల్ల మోసం జరిగితే, కస్టమర్‌కు ఎటువంటి బాధ్యత ఉండదు మరియు పూర్తి సొమ్ము తిరిగి పొందే హక్కు ఉంటుంది. అయితే, కస్టమర్ స్వయంగా OTP లేదా PIN వివరాలు పంచుకోవడం, స్కామ్ హెచ్చరికలను విస్మరించడం వంటి నిర్లక్ష్యం చేస్తే ఈ పరిహారం వర్తించదు. బ్యాంకులు తప్పనిసరిగా ₹500 దాటిన ప్రతి లావాదేవీకి అలర్ట్‌లు పంపాలని, ఫిర్యాదుల కోసం 24 గంటలూ అందుబాటులో ఉండే వ్యవస్థను ఏర్పాటు చేయాలని RBI స్పష్టం చేసింది.